Waarom rijden tussen trams in Den Haag even wennen is

Trams horen bij Den Haag. Op verschillende plekken in de stad rijden ze over een eigen trambaan, maar er zijn ook wegen waar de rails onderdeel zijn van de rijbaan of waar je het tramspoor moet oversteken.

Daar komen soms meerdere verkeersstromen samen:

• Auto’s
• Trams
• Bussen
• Fietsers en scooters
• Voetgangers
• In- en uitstappende reizigers

Als beginnende bestuurder kan het lastig zijn om te bepalen waar je eerst naar moet kijken. De tram valt natuurlijk het meeste op, maar juist daardoor bestaat het risico dat je een fietser naast je of een voetganger bij de halte mist.

Daarnaast kan een tram niet uitwijken. Een automobilist kan in veel situaties nog van richting veranderen, maar een tram is gebonden aan de rails. Daarom is het belangrijk dat jij tijdig ziet waar het spoor loopt en voorkomt dat je de doorgang blokkeert.

Heeft een tram altijd voorrang?

Nee, een tram heeft niet letterlijk altijd voorrang. Een tram heeft wel een bijzondere positie in het verkeer.

Als er geen verkeerslichten, voorrangsborden, haaientanden of andere verkeerstekens staan, moeten andere bestuurders een tram in principe voorrang verlenen. Dat geldt op een gelijkwaardig kruispunt ook wanneer de tram van links komt.

Ook bij het afslaan gelden voor trams bijzondere regels. De gebruikelijke regel ‘rechtdoor op dezelfde weg gaat voor’ beschermt een automobilist niet automatisch tegenover een afslaande tram.

Toch zijn er situaties waarin een tram moet wachten. Een trambestuurder moet zich namelijk ook houden aan verkeerslichten, verkeersborden, haaientanden en aanwijzingen. Ook moet een tram voetgangers bij een zebrapad voor laten gaan.

De uitspraak ‘een tram heeft altijd voorrang’ is dus te simpel. Kijk altijd waardoor de situatie wordt geregeld.

Voorrang krijgen betekent bovendien nooit dat je blindelings kunt doorrijden. Kijk altijd of de trambestuurder jou heeft gezien en of de situatie daadwerkelijk veilig is.

Mag je met de auto over tramrails rijden?

Dat hangt af van de inrichting van de weg.

Soms liggen tramrails in een rijstrook die ook door auto’s wordt gebruikt. In dat geval mag je in principe over de rails rijden. Op andere plekken heeft de tram een afgescheiden trambaan. Die mag je niet zomaar als gewone rijstrook gebruiken.

Let daarom op:

• Verkeersborden
• Doorgetrokken strepen
• Wegmarkeringen
• Verkeerslichten
• De inrichting van de trambaan
• Eventuele rijrichtingspijlen

Maak ook onderscheid tussen over de tramrails rijden en het spoor oversteken. Wanneer je op een kruispunt het spoor kruist, mag je de rails pas oprijden als je de overkant kunt bereiken.

Staat het verkeer na het kruispunt stil? Wacht dan vóór de rails. Rijd niet achter je voorganger aan als je daardoor op het tramspoor tot stilstand kunt komen.

Zo steek je een tramspoor veilig over

Een tramspoor oversteken hoeft niet spannend te zijn. Het helpt als je de situatie in een vaste volgorde beoordeelt:

1. Kijk vroeg waar de rails lopen
   Wacht niet totdat je bijna op het spoor staat. Zoek de rails en de richting waaruit trams kunnen komen al ruim vóór het kruispunt.
2. Controleer de verkeerslichten en verkeerstekens
   Kijk welk verkeerslicht bij jouw rijstrook hoort en let op borden, haaientanden en wegmarkeringen.
3. Kijk in beide richtingen
   Ga er niet automatisch vanuit dat een tram maar uit één richting kan komen.
4. Controleer de ruimte achter de rails
   Rijd alleen door als je het tramspoor volledig kunt vrijmaken.
5. Blijf letten op fietsers en voetgangers
   Zij kunnen naast je rijden of vlak bij het spoor oversteken.
6. Neem een duidelijke beslissing
   Als je veilig kunt oversteken, rijd dan beheerst door. Onnodig aarzelen of plotseling remmen kan andere weggebruikers verrassen.

Een belangrijke rijlesregel is: kijk niet alleen of je het spoor op kunt, maar vooral of je er ook weer vanaf kunt.

Afslaan terwijl er een tram naast of achter je rijdt

Afslaan in de buurt van tramrails vraagt om goed kijkgedrag. Je moet niet alleen bepalen wat de tram doet, maar ook rekening houden met fietsers, scooters en voetgangers.

Stel: je wilt rechts afslaan. Naast je ligt een fietsstrook en achter je rijdt een tram. Dan moet je meerdere dingen controleren:

• Waar lopen de tramrails naartoe?
• Blijft de tram rechtdoor rijden of buigt het spoor af?
• Rijdt er een fietser rechts naast of schuin achter je?
• Gaan er voetgangers rechtdoor over de zijweg?
• Kun je de afslag maken zonder de tram te hinderen?
• Is er na de afslag voldoende ruimte?

Kijk op tijd in je spiegels, geef richting aan en controleer je dode hoek. Richting aangeven betekent niet dat je direct kunt gaan. Het laat alleen zien wat je van plan bent.

Probeer ook nooit nog snel vóór een naderende tram af te slaan of het spoor over te steken. Een paar seconden wachten is altijd beter dan een overhaaste beslissing.

Wat doe je bij een tramhalte?

Bij een tramhalte moet je niet alleen naar de tram kijken. Reizigers kunnen de rijbaan oversteken om in of uit te stappen en mensen kunnen onverwacht tussen andere weggebruikers vandaan komen.

Hoe je een halte passeert, hangt af van de inrichting.

Halte met een apart perron

Bij sommige haltes wachten reizigers op een apart perron of een vluchtheuvel. Zij staan dan niet direct op jouw rijstrook. Toch moet je alert blijven. Iemand kan te vroeg oversteken of na het uitstappen direct richting het trottoir lopen.

Pas je snelheid aan en zorg dat je kunt reageren.

Halte waarbij reizigers de rijbaan oversteken

Soms moeten reizigers de rijbaan oversteken om de tram te bereiken of na het uitstappen naar het trottoir te lopen. Je mag hen daarbij niet hinderen.

Rijd niet gedachteloos langs een stilstaande tram omdat de auto voor je dat ook doet. Beoordeel zelf:

• Zijn de deuren geopend?
• Stappen er mensen in of uit?
• Loopt er iemand richting de tram?
• Kun je voldoende afstand houden?
• Mag en kan je de tram op deze plek veilig passeren?

De regel ‘je mag een stilstaande tram nooit passeren’ klopt niet in iedere situatie. De inrichting van de halte, verkeerslichten, markeringen en aanwezige reizigers bepalen wat veilig en toegestaan is.

Welke verkeerslichten gelden voor jou?

Op kruispunten met trams zie je soms meerdere verkeerslichten dicht bij elkaar. Trams kunnen eigen lichten hebben die er anders uitzien dan de normale verkeerslichten voor automobilisten.

Als automobilist volg je het verkeerslicht dat bij jouw rijstrook en rijrichting hoort. De aparte tramlichten zijn bedoeld voor de trambestuurder.

Ga dus niet automatisch rijden omdat de tram begint te rijden. Andersom hoef je ook niet te wachten omdat de tram stilstaat als jouw eigen verkeerslicht groen is en je veilig verder kunt.

Een handige tip tijdens je rijles: zoek jouw eigen verkeerslicht al voordat je stilstaat. Kijk naar de plaats van het licht, de rijstrook en eventuele pijlen. Zo voorkom je dat je op het laatste moment twijfelt.

Veelgemaakte fouten bij trams tijdens de rijles

Tijdens de rijles zien instructeurs vaak dezelfde fouten terug. Meestal ontstaan ze niet doordat een leerling helemaal niet kijkt, maar doordat alle aandacht naar één onderdeel van de situatie gaat.

1. Denken dat een tram altijd voorrang heeft

Hierdoor kan een leerling onnodig stoppen terwijl de tram haaientanden heeft of rood licht krijgt. Kijk eerst waardoor de voorrang wordt geregeld.

2. Alleen naar de tram kijken

Een tram is groot en trekt automatisch je aandacht. Vergeet daardoor de fietser, scooter of voetganger naast je niet.

3. Achter een andere auto het spoor oprijden

Dat jouw voorganger door kan rijden, betekent niet dat er voor jou ook genoeg ruimte is. Controleer zelf of je de rails volledig kunt vrijmaken.

4. Op de tramrails stoppen

Kijk vóór het oprijden waar je naartoe kunt. Staat het verkeer achter het spoor stil? Wacht dan vóór de rails.

5. Het verkeerde verkeerslicht volgen

Zoek bewust het verkeerslicht dat bij jouw rijstrook hoort. Trek niet op omdat een tram of andere auto begint te rijden.

6. Te laat voorsorteren

Wanneer je pas op het laatste moment ontdekt waar je moet rijden, houd je minder aandacht over voor de tram en andere weggebruikers. Kijk daarom ver vooruit naar pijlen, borden en rails.

7. Abrupt remmen zodra je een tram ziet

Een tram in de buurt betekent niet automatisch dat je direct moet stoppen. Kijk eerst hoe de situatie wordt geregeld en rem gecontroleerd als dat nodig is.

8. Nog snel vóór de tram langs rijden

Een tram kan niet uitwijken en heeft tijd nodig om tot stilstand te komen. Neem geen risico om enkele seconden te besparen.

9. Een tramhalte te snel passeren

Bij een halte kunnen reizigers onverwacht oversteken. Pas je snelheid zo aan dat je veilig kunt stoppen.

10. Te vroeg doorrijden nadat een tram passeert

Een tram is lang. Wacht tot de volledige tram voorbij is en controleer daarna opnieuw of je veilig verder kunt.

De hele verkeerssituatie blijven bekijken

Veilig rijden tussen trams draait niet alleen om het kennen van één voorrangsregel. Je moet de hele situatie vooruit leren lezen.

Vraag jezelf bij het naderen van een kruispunt af:

• Waar lopen de tramrails?
• Uit welke richtingen kunnen trams komen?
• Welk verkeerslicht geldt voor mij?
• Is er ruimte om het kruispunt volledig vrij te maken?
• Rijden er fietsers of scooters naast mij?
• Kunnen er voetgangers oversteken?
• Welke rijstrook heb ik straks nodig?

Hoe eerder je deze informatie verzamelt, hoe minder je op het laatste moment hoeft op te lossen.

Tramverkeer is bovendien niet het enige wat autorijden in de stad uitdagend kan maken. Bekijk ook de gevaarlijkste kruispunten in Den Haag en ontdek waar goed kijkgedrag en tijdig voorsorteren extra belangrijk zijn.

Kun je trams tegenkomen tijdens je praktijkexamen?

Het praktijkexamen voor leerlingen uit Den Haag begint bij het CBR in Rijswijk. De examenroute staat vooraf niet vast. Afhankelijk van de gekozen route kun je richting Den Haag rijden en met tramverkeer te maken krijgen, maar dit is niet gegarandeerd.

De examinator verwacht niet dat je ieder kruispunt met tramrails uit je hoofd kent. Er wordt gekeken of je:

• Verkeerslichten en verkeerstekens zelfstandig herkent
• Op tijd snelheid vermindert
• Goed om je heen blijft kijken
• Veilige beslissingen neemt
• Rekening houdt met andere weggebruikers
• Rustig blijft in een onbekende situatie

Een verkeerde afslag is meestal minder belangrijk dan een onveilige correctie. Probeer daarom nooit op het laatste moment nog van rijstrook te wisselen omdat je denkt dat je anders verkeerd rijdt.

In ons artikel over de examenroutes in Den Haag lees je waarom het belangrijker is om verschillende verkeerssituaties te beheersen dan om routes uit je hoofd te leren.

Zo leer je bij Rijbewijs Direct rijden tussen trams

Je hoeft niet vanaf je eerste rijles zelfstandig het drukste kruispunt van Den Haag op te rijden. We bouwen dit stap voor stap op.

Eerst leer je de auto goed te bedienen en oefen je met kijken, snelheid aanpassen en voorsorteren. Daarna voegen we steeds meer onderdelen samen. Je leert bijvoorbeeld eerst rustig een tramspoor oversteken en later omgaan met een situatie waarin ook fietsers, voetgangers en meerdere rijstroken een rol spelen.

Tijdens de lessen leer je:

• De tramrails vroeg herkennen
• Jouw eigen verkeerslicht vinden
• Borden en wegmarkeringen op tijd lezen
• Ruimte na het tramspoor beoordelen
• Fietsers en voetgangers blijven controleren
• Rustig maar besluitvaardig handelen
• Zelfstandig een onbekende situatie oplossen

Maak je een fout? Dan bespreken we niet alleen wat er gebeurde, maar ook waarom. Keek je te laat? Richtte je alle aandacht op de tram? Of zag je de situatie wel, maar durfde je geen beslissing te nemen?

Door dat te begrijpen, kun je het tijdens een volgende rit zelf beter oplossen.

Zoek je online naar rijschool Den Haag en wil je vooral leren rijden in het verkeer dat je straks dagelijks tegenkomt? Bij Rijbewijs Direct bereiden we je niet alleen voor op het praktijkexamen, maar juist ook op zelfstandig autorijden in en rond Den Haag.

Rustig kijken, de regels toepassen en duidelijk beslissen

Autorijden tussen de trams lijkt in het begin misschien ingewikkeld. Toch komt het steeds op dezelfde basis neer: kijk vroeg, herken waardoor de situatie wordt geregeld en houd rekening met iedereen om je heen.

Onthoud vooral:

• Een tram heeft niet in iedere situatie automatisch voorrang
• Verkeerslichten, borden, tekens en aanwijzingen zijn leidend
• Rijd de rails alleen op als je ze volledig kunt vrijmaken
• Kijk naast de tram ook naar fietsers en voetgangers
• Volg altijd het verkeerslicht van jouw eigen rijstrook
• Neem geen overhaaste beslissing om nog snel vóór een tram langs te rijden

Met voldoende oefening hoef je niet meer bij iedere tram te twijfelen. Je leert de situatie op tijd herkennen en weet vervolgens wat je moet doen.

Wil je leren autorijden zonder het overzicht te verliezen wanneer een tram, fietser en druk kruispunt tegelijk jouw aandacht vragen? Vraag dan een proefles aan bij Rijbewijs Direct. We bekijken je startniveau en leggen uit hoe we je stap voor stap voorbereiden op zelfstandig autorijden in Den Haag.